Wpływ nawodnienia na pracę mózgu i zdrowie psychiczne
Dlaczego szklanka wody może poprawić nastrój i koncentrację
W świecie, w którym coraz więcej mówi się o zdrowym stylu życia, dieta i aktywność fizyczna znajdują się w centrum uwagi. Jednak często zapominamy o jednym z najprostszych, a jednocześnie najbardziej fundamentalnych elementów dbania o siebie – odpowiednim nawodnieniu. Tymczasem coraz więcej badań naukowych pokazuje, że ilość wypijanej wody ma bezpośredni wpływ nie tylko na nasze ciało, ale także na pracę mózgu i zdrowie psychiczne. Jakie zatem jest wpływ nawodnienia za pracę mózgu i zdrowie psychiczne.
Mózg i woda – nierozłączna para
Ludzki mózg składa się w około 75% z wody. To sprawia, że jest wyjątkowo wrażliwy na odwodnienie. Już niewielki ubytek wody – na poziomie 1–2% masy ciała – może wpływać na funkcje poznawcze, nastrój, koncentrację, a nawet zdolność podejmowania decyzji.
Badanie opublikowane w 2023 roku w Frontiers in Psychology wykazało, że osoby z łagodnym odwodnieniem wykazywały pogorszoną pamięć roboczą, większą drażliwość i trudności z utrzymaniem uwagi. Co więcej, uczucie zmęczenia psychicznego oraz spadki nastroju były istotnie częstsze wśród badanych, którzy pili mniej niż 1,2 litra wody dziennie.
Woda a zdrowie psychiczne: co mówią badania?
Ostatnie lata przyniosły wzrost zainteresowania wpływem stylu życia na zdrowie psychiczne. Picie wody nie jest wyjątkiem. W metaanalizie opublikowanej w 2022 roku w czasopiśmie Nutrients zauważono, że regularne spożycie odpowiedniej ilości wody wiąże się z niższym poziomem lęku i depresji. Jest to niezależnie od wieku, płci czy aktywności fizycznej.
Mechanizm może być wieloczynnikowy: od lepszej regulacji temperatury ciała, przez wspomaganie funkcjonowania neuroprzekaźników, aż po redukcję poziomu kortyzolu, hormonu stresu. Odwodnienie może także wpływać na jakość snu, który z kolei silnie koreluje ze zdrowiem psychicznym.
Dzieci i młodzież – szczególnie wrażliwi
Szczególną uwagę warto zwrócić na dzieci i młodzież, których mózgi intensywnie się rozwijają. Badania przeprowadzone przez University of Illinois (2021) pokazały, że uczniowie, którzy regularnie pili wodę podczas zajęć, osiągali lepsze wyniki w testach uwagi i pamięci krótkotrwałej niż ich odwodnieni rówieśnicy.
Woda jako element profilaktyki
Nie chodzi tylko o gaszenie pragnienia. Eksperci zwracają uwagę, że regularne picie wody powinno być traktowane jako element codziennej profilaktyki zdrowia psychicznego. Odpowiednie nawodnienie może łagodzić objawy zmęczenia psychicznego, ułatwiać zarządzanie stresem, a nawet wspomagać proces terapii w przypadku zaburzeń depresyjnych i lękowych. Te spostrzeżenia wskazują na pozytywny wpływ nawodnienia na pracę mózgu i zdrowie psychiczne.
Ile pić, żeby zadbać o mózg?
Ogólne zalecenia mówią o spożywaniu około 2–2,5 litra płynów dziennie. Jednak warto podkreślić, że zapotrzebowanie na wodę jest indywidualne. Zależy ono m.in. od wieku, masy ciała, aktywności fizycznej oraz warunków środowiskowych. Kluczowe jest, by nie czekać na uczucie silnego pragnienia – to już znak, że organizm jest odwodniony.
Wskazówki praktyczne:
- Rozpoczynaj dzień od szklanki wody.
- Noś przy sobie butelkę wielokrotnego użytku – najlepiej z podziałką.
- Unikaj słodzonych napojów – one mogą zwiększać odwodnienie.
- Obserwuj kolor moczu – jasnosłomkowy to dobry znak nawodnienia.
- Włącz wodę do codziennych rytuałów – np. szklanka wody przed każdą kawą.
Podsumowanie
Picie wody to jeden z najprostszych, a jednocześnie najczęściej pomijanych sposobów wspierania pracy mózgu i dobrostanu psychicznego. W dobie rosnącej liczby zaburzeń psychicznych i przewlekłego stresu, warto wrócić do podstaw. Czasami szklanka wody może być nie tylko zastrzykiem energii dla organizmu, ale i wsparciem dla naszego umysłu. Okazuje się, że nawyk picia wody może mieć ogromny wpływ na pracę mózgu i zdrowie psychiczne.
red. Daria Laudańska, psycholog, terapeuta poznawczo- behawioralny (w trakcie szkolenia)
fot. freepi
